بازار حمل‌ونقل جاده‌ای ایران در سال‌های اخیر بیش از هر زمان دیگری به نوسازی ناوگان و ورود خودروهای تجاری مجهز به فناوری‌های روز نیاز دارد. در چنین شرایطی، توسعه محصولات اتوبوسی با تمرکز همزمان بر توان فنی، ایمنی، آسایش سرنشینان و قابلیت استفاده در سفرهای طولانی‌مدت اهمیت زیادی پیدا کرده است. شرکت سروش موتور با عرضه محصولات اتوبوسی مبتنی بر پلتفرم و قوای فنی ایویکو، سه محصول با ظرفیت‌های متفاوت را برای پاسخگویی به نیازهای مختلف ناوگان مسافری معرفی کرده است.
این خانواده شامل اتوبوس ۲۷ نفره VIP، نسخه ۴۴ نفره بین‌شهری و مدل ۵۷ نفره سازمانی است؛ سه محصولی که اگرچه در ظرفیت و نوع کاربری با یکدیگر تفاوت دارند، اما در بخش‌هایی مانند قوای محرکه، سامانه انتقال قدرت، تجهیزات ایمنی و بسیاری از اجزای فنی، رویکرد مشترکی را دنبال می‌کنند. استفاده از موتور FPT IVECO C9 در کنار گیربکس اتوماتیک ZF آلمان و مجموعه‌ای از سامانه‌های ایمنی و رفاهی، نشان می‌دهد سروش موتور تلاش کرده است محصولاتی متناسب با نیاز ناوگان مدرن جاده‌ای ارائه کند.
اتوبوس ۲۷ نفره سروش ایویکو؛ تمرکز بر سفر VIP و آسایش سرنشینان
نسخه ۲۷ نفره سروش ایویکو را می‌توان محصولی با تمرکز بیشتر بر سفرهای VIP و تجربه متفاوت سرنشینان دانست. در این مدل، ظرفیت پایین‌تر صندلی‌ها فرصت بیشتری برای ایجاد فضای راحت‌تر در داخل کابین فراهم کرده و تجهیزات رفاهی نیز با همین رویکرد در نظر گرفته شده‌اند.
قلب تپنده این اتوبوس، موتور دیزلی FPT IVECO C9 است؛ پیشرانه‌ای شش سیلندر خطی با حجم ۸۷۰۹ سی‌سی که توان تولید ۴۰۰ اسب بخار قدرت و ۱۷۰۰ نیوتن‌متر گشتاور در دور ۱۲۰۰ را دارد. این مجموعه با استاندارد آلایندگی یورو ۶، علاوه بر ارائه توان مناسب برای یک اتوبوس بین‌شهری، با هدف کاهش مصرف سوخت و آلایندگی نیز توسعه یافته است. انتقال نیرو نیز توسط گیربکس اتوماتیک ZF آلمان انجام می‌شود تا در مسیرهای طولانی، فرآیند رانندگی برای راننده روان‌تر و کم‌تنش‌تر باشد.
طراحی شاسی و مجموعه حرکتی این اتوبوس نیز بر پایه استفاده از قطعات شناخته‌شده در صنعت خودروهای تجاری شکل گرفته است. اکسل جلو مستقل ZF-RL75E و اکسل عقب ZF-A133 در کنار سیستم تعلیق پنوماتیک ZF با سامانه ECAS، امکان کنترل بهتر ارتفاع و کیفیت سواری را فراهم می‌کنند. قابلیت KNEELING نیز در نظر گرفته شده تا هنگام توقف و سوار و پیاده شدن مسافران، ارتفاع اتوبوس تا حد لازم کاهش پیدا کند.
در بخش ترمز، این مدل به سامانه WABCO با ترمزهای دیسکی در هر دو محور مجهز است و مجموعه‌ای از فناوری‌های ABS، AEBS، ESC، EBS، ASR و TSC در کنار ریتاردر هیدرولیکی چهارحالته، سطح تجهیزات ایمنی آن را افزایش می‌دهند. استفاده از تایرهای میشلن با ابعاد 295/80R22.5 و رینگ‌های فورج آلومینیومی نیز از دیگر ویژگی‌های فنی این محصول است.
اما بخش قابل توجهی از جذابیت نسخه ۲۷ نفره به فضای داخلی آن مربوط می‌شود. صندلی‌های چرمی قابل تنظیم، سیستم تهویه مطبوع اتوماتیک، سیستم صوتی مجهز به چندین بلندگو، نورپردازی محیطی، یخچال و نمایشگر مرکزی ۱۵.۶ اینچی، فضای داخلی را از یک کابین صرفاً کاربردی فراتر می‌برند. برای سرنشینان نیز شارژر USB در نظر گرفته شده تا استفاده از تجهیزات الکترونیکی در طول سفر آسان‌تر باشد.
در بخش ایمنی و کمک‌راننده نیز امکاناتی مانند کروز کنترل تطبیقی، هشدار خروج از خط، هشدار خستگی راننده، سنسورهای نور و باران و سنسورهای پارک جلو و عقب وجود دارد. سیستم هوشمند اطفای حریق محفظه موتور و صندلی بادی راننده ISRI نیز در همین راستا به کار گرفته شده‌اند.
این اتوبوس با طول ۱۲.۳۵ متر، عرض ۲.۵۵ متر و ارتفاع ۳.۸ متر، حداکثر وزن مجاز ۱۹ تن دارد و به مخزن سوخت فولادی ۴۰۰ لیتری مجهز شده است. حداکثر سرعت آن نیز با وجود محدودکننده، ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت اعلام شده است.
اتوبوس ۴۴ نفره سروش ایویکو؛ گزینه‌ای برای ناوگان حمل‌ونقل بین‌شهری
مدل ۴۴ نفره سروش ایویکو در مقایسه با نسخه VIP، تمرکز بیشتری بر ظرفیت حمل مسافر دارد و برای استفاده در ناوگان حمل‌ونقل بین‌شهری طراحی شده است. با این حال، افزایش ظرفیت به معنای حذف تجهیزات رفاهی و ایمنی نیست و این مدل نیز از مجموعه قابل توجهی از فناوری‌های مدرن بهره می‌برد.
پیشرانه این مدل نیز همان موتور FPT IVECO C9 شش سیلندر خطی با حجم ۸۷۰۹ سی‌سی است که ۴۰۰ اسب بخار قدرت و ۱۷۰۰ نیوتن‌متر گشتاور تولید می‌کند. نکته مهم در عملکرد این پیشرانه، ارائه حداکثر گشتاور در دور پایین ۱۲۰۰ دور بر دقیقه است که برای یک خودروی تجاری سنگین می‌تواند در شروع حرکت و حرکت در مسیرهای دارای شیب اهمیت داشته باشد.
گیربکس اتوماتیک ZF، جعبه فرمان BOSCH و سیستم تعلیق پنوماتیک ZF با ECAS، مجموعه فنی این اتوبوس را تکمیل می‌کنند. وجود قابلیت KNEELING نیز به بهبود دسترسی مسافران کمک می‌کند؛ موضوعی که در مسیرهای پرتردد و توقف‌های متعدد می‌تواند اهمیت ویژه‌ای داشته باشد.
سیستم ترمز WABCO با دیسک‌های ترمز در محورهای جلو و عقب در کنار ABS، AEBS، ESC، EBS، ASR و TSC، مجموعه‌ای از سامانه‌های الکترونیکی را برای کنترل بهتر خودرو در شرایط مختلف در اختیار راننده قرار می‌دهد. ریتاردر هیدرولیکی چهارحالته نیز برای کنترل سرعت اتوبوس در مسیرهای طولانی و شیب‌دار به کار گرفته شده است.
از نظر ایمنی فعال، کروز کنترل تطبیقی، هشدار خروج از خط، هشدار خستگی راننده، سنسور نور و باران و سنسورهای پارک جلو و عقب در این مدل دیده می‌شود. سیستم هوشمند اطفای حریق موتور و استارت دکمه‌ای نیز از دیگر تجهیزات این اتوبوس هستند.
در فضای داخلی، سروش موتور برای نسخه ۴۴ نفره از امکاناتی مانند صندلی‌های چرمی قابل تنظیم، تهویه مطبوع اتوماتیک، سیستم صوتی چندبلندگویی، نورپردازی محیطی، شارژر USB برای مسافران و نمایشگر مرکزی ۱۵.۶ اینچی استفاده کرده است. دو نمایشگر تاشوی برقی ۲۲ اینچی نیز برای ارائه محتوای تصویری در کابین در نظر گرفته شده و یخچال داشبورد نیز بخشی از تجهیزات رفاهی آن است.
این اتوبوس با ابعاد ۱۲۳۵۰، ۲۵۵۰ و ۳۸۰۰ میلی‌متر در طول، عرض و ارتفاع ساخته شده و حداکثر وزن مجاز آن ۱۹ هزار کیلوگرم اعلام شده است. ظرفیت سوخت ۴۰۰ لیتری نیز امکان طی مسافت‌های طولانی‌تر را بدون نیاز به توقف‌های مکرر برای سوخت‌گیری فراهم می‌کند.
در طراحی بدنه این مدل، دو درب برای ورود و خروج مسافران در نظر گرفته شده که یکی در بخش جلو و دیگری در قسمت عقب قرار گرفته است. چنین چیدمانی در زمان توقف در پایانه‌ها و ایستگاه‌های پرتردد می‌تواند فرآیند سوار و پیاده شدن مسافران را سریع‌تر کند. همچنین فضای استراحت و جای خواب راننده در ساختار اتوبوس پیش‌بینی شده تا در سفرهای طولانی، شرایط کاری مناسب‌تری برای راننده فراهم شود.
اتوبوس ۵۷ نفره سروش ایویکو؛ ظرفیت بیشتر برای کاربری سازمانی
سومین محصول این خانواده، نسخه ۵۷ نفره سروش ایویکو است که با عنوان اتوبوس بین‌شهری سازمانی معرفی شده و بیش از هر چیز برای حمل تعداد بیشتری از مسافران در قالب سرویس‌های سازمانی و ناوگان‌های پرتردد مورد توجه قرار می‌گیرد.
این مدل نیز از همان موتور FPT IVECO C9 استفاده می‌کند؛ پیشرانه‌ای ۸.۷ لیتری با آرایش شش سیلندر خطی که ۴۰۰ اسب بخار قدرت و ۱۷۰۰ نیوتن‌متر گشتاور در دور ۱۲۰۰ تولید می‌کند. موتور دیزلی یورو ۶ با گیربکس اتوماتیک ZF همراه شده و مجموعه انتقال قدرت و شاسی، مشابه دو مدل دیگر بر استفاده از قطعات برندهای شناخته‌شده در حوزه خودروهای تجاری تکیه دارد.
اکسل جلو مستقل ZF-RL75E و اکسل عقب ZF-A133 در کنار سیستم تعلیق پنوماتیک ZF و ECAS، ساختار حرکتی این اتوبوس را تشکیل می‌دهند. قابلیت KNEELING و وجود موج‌گیر نیز با هدف بهبود پایداری و راحتی سواری در نظر گرفته شده‌اند.
مدل ۵۷ نفره نیز به مجموعه کامل سامانه‌های ترمز و کنترل الکترونیکی شامل ABS، AEBS، ESC، EBS، ASR و TSC مجهز است و ریتاردر هیدرولیکی چهارحالته برای آن در نظر گرفته شده است. ترمزهای دیسکی WABCO در جلو و عقب نیز بخشی از مجموعه ترمز این محصول هستند.
در بخش تجهیزات ایمنی، کروز کنترل تطبیقی، هشدار خروج از خط، سیستم هشدار خستگی راننده، سنسور نور و باران و سنسورهای پارک جلو و عقب در کنار سیستم هوشمند اطفای حریق موتور قرار گرفته‌اند. صندلی بادی راننده ISRI نیز برای کاهش خستگی در مسیرهای طولانی مورد استفاده قرار گرفته است.
فضای داخلی این نسخه نیز با توجه به کاربری سازمانی و تعداد بالای مسافران طراحی شده است. نمایشگر مرکزی ۱۵.۶ اینچی مجهز به سیستم‌عامل اندروید و صفحه لمسی، دو نمایشگر تاشوی برقی ۲۲ اینچی، یخچال داشبورد، سیستم تهویه مطبوع ترموکینگ، سیستم صوتی و نورپردازی محیطی از جمله تجهیزاتی هستند که در این مدل ارائه می‌شوند. شارژر USB برای صندلی‌های مسافران نیز امکان استفاده راحت‌تر از تجهیزات دیجیتال در طول مسیر را فراهم می‌کند.
این اتوبوس نیز با طول ۱۲.۳۵ متر، عرض ۲.۵۵ متر و ارتفاع ۳.۸ متر ساخته شده و حداکثر وزن مجاز ۱۹ تن دارد. ظرفیت بالاتر آن در مقایسه با دو مدل دیگر، این محصول را برای شرکت‌ها و مجموعه‌هایی که به جابه‌جایی تعداد زیادی از کارکنان یا مسافران در مسیرهای مشخص نیاز دارند، به گزینه‌ای متفاوت در سبد محصولات سروش موتور تبدیل می‌کند.
یک خانواده با سه رویکرد برای حمل‌ونقل مسافری
بررسی سه محصول اتوبوسی سروش موتور نشان می‌دهد این شرکت تلاش کرده است با استفاده از یک مجموعه فنی مشترک، نیازهای متفاوت بازار حمل‌ونقل مسافری را پوشش دهد. مدل ۲۷ نفره بیشتر بر تجربه سفر VIP و امکانات رفاهی متمرکز شده، نسخه ۴۴ نفره میان ظرفیت حمل مسافر و سطح تجهیزات رفاهی و ایمنی تعادل ایجاد می‌کند و مدل ۵۷ نفره نیز با رویکرد سازمانی، ظرفیت بالاتری را در اختیار ناوگان قرار می‌دهد.
وجه مشترک هر سه محصول، استفاده از موتور FPT IVECO C9، گیربکس اتوماتیک ZF، سامانه‌های ترمز WABCO، سیستم تعلیق پنوماتیک ZF و مجموعه‌ای از فناوری‌های ایمنی و کمک‌راننده است. در کنار این مجموعه فنی، تجهیزاتی مانند تهویه مطبوع ترموکینگ، نمایشگرهای داخلی، یخچال، صندلی‌های مجهز و امکانات ارتباطی، نشان می‌دهند سروش موتور در طراحی این محصولات تنها بر جابه‌جایی مسافر تمرکز نکرده و آسایش سرنشینان و شرایط کاری راننده را نیز مورد توجه قرار داده است.
در نهایت، تنوع ظرفیت در خانواده اتوبوس‌های سروش ایویکو می‌تواند به ناوگان‌های مختلف اجازه دهد بر اساس نوع مأموریت، تعداد مسافران و الگوی بهره‌برداری، محصول متناسب با نیاز خود را انتخاب کنند؛ رویکردی که در شرایط فعلی صنعت حمل‌ونقل کشور و ضرورت نوسازی ناوگان، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.