در شرایطی که صنعت خودرو با چالشهایی نظیر تحریم، کمبود نقدینگی، نوسانات ارزی، اختلال در زنجیره تأمین و قیمتگذاری دستوری مواجه بوده، کاهش تاخیر در تحویل خودرو به ثبت نام کنندگان یکی از مهمترین شاخصهای سنجش عملکرد عملیاتی خودروسازان محسوب میشود.
بررسی دادههای منتشرشده از عملکرد ایرانخودرو نشان میدهد تعداد تعهدات معوق این شرکت با کاهش معنادار ۹۵ درصدی از ۳۹,۰۱۰ دستگاه در ابتدای بهمن ۱۴۰۳ (آغاز مدیریت بخش خصوصی در ایرانخودرو) به ۱۹۶۹ دستگاه در پایان اردیبهشت امسال رسیده است.
شاید در نگاه اول این عدد فقط یک شاخص عملیاتی به نظر برسد، اما برای بازاری که سالها با تاخیر در تحویل خودرو، خودروهای ناقص و انباشت تعهدات مواجه بوده، معنای آن فراتر از یک آمار ساده است. نکته قابل توجه اینجاست که این کاهش در شرایطی اتفاق افتاده که صنعت خودرو طی یک سال گذشته با فشارهای کمسابقهای روبهرو بوده است؛ از جهش هزینه مواد اولیه و قطعات گرفته تا محدودیتهای ارزی، نوسانات اقتصادی و شرایط خاص ناشی از تحولات منطقهای و فراتر از اینها وقوع دو جنگ و محاصره دریایی.
در چنین فضایی، کاهش بیش از ۳۷,۰۴۱ دستگاه از تعهدات معوق را میتوان نشانهای از بهبود هماهنگی میان تولید، تامین قطعات و برنامهریزی تحویل دانست. به بیان سادهتر، فاصله میان «تولید خودرو» و «تحویل خودرو» کمتر شده است. میزان تاخیر اخیر حتی کمتر از میزان خودروی تولید شده در یک روز در ایران خودرو است. در حال حاضر روزانه حدود ۲۰۰۰ دستگاه خودرو در ایران خودرو تولید میشود.
این موضوع برای مشتریان نیز اهمیت مستقیمی دارد. در سالهای گذشته یکی از مهمترین نگرانیهای خریداران خودرو، اطمینان از تحویل بهموقع محصول بود. کاهش تعهدات معوق میتواند این پیام را به بازار مخابره کند که روند تحویل خودروها نسبت به گذشته منظمتر شده و بخشی از مشکلات مزمن این حوزه در حال کنترل است.
از منظر بازار نیز هرچه خودروهای بیشتری به موقع تحویل شوند، فشار ناشی از کمبود عرضه کاهش پیدا میکند. موضوعی که در نهایت میتواند به متعادلتر شدن بازار و کاهش رفتارهای سفتهبازانه کمک کند.